en رتبه‌بندی عوامل موثر بر بحران ارزی و دلالت‌های آن برای اقتصاد ایران. اقتصاد کلان Macroeconomics پژوهشی اصیل - كاربردی Original Research - Empirical <p dir="RTL" style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="font-size:14.0pt"><span b="" nazanin="" style="font-family:">این پژوهش با هدف رتبه‌بندی عوامل غیرشکننده مؤثر بر بحران‌های ارزی در ایران، متغیرهای تأثیرگذار را با استفاده از روش‌های میانگین‌گیری بیزینی و داده‌های فصلی سال‌های ۱۳۸۰ تا ۱۴۰۰ مورد بررسی و تحلیل قرار داده است. در تحلیل بیزینی، برخلاف روش‌های کلاسیک، عدم قطعیت و اطلاعات پیشین در انتخاب مدل‌ها و پارامترها لحاظ شده و امکان ارزیابی دقیق‌تری از اهمیت و تأثیر هر متغیر در بحران‌های ارزی را فراهم می‌کند. نتایج نشان داد که از میان تمام متغیرهای موثر احصا شده، نه متغیر کلیدی، از جمله نسبت صادرات به تولید، شکاف نرخ ارز از نرخ تعادلی، تورم و شاخص نااطمینانی، نقش مهمی در نوسانات نرخ ارز دارند. همچنین، رشد نامتعادل نقدینگی و افزایش تورم، فشار بر نرخ ارز را تشدید می‌کند. این پژوهش علاوه بر شناسایی عوامل کلیدی بحران‌های ارزی، بر ضرورت اصلاح سیاست‌های اقتصادی تأکید دارد. نتایج حاصل از مدل بیزینی نشان می‌دهند که متغیرهایی که اثر خود را در حضور سایر عوامل حفظ می‌کنند، به‌عنوان &laquo;غیرشکننده&raquo; شناخته می‌شوند و باید در سیاست‌گذاری‌های اقتصادی مورد توجه قرار گیرند.</span></span></span></span></p> <div style="text-align: justify;"><span style="font-weight:normal">This research aims to rank the most persistent factors influencing currency crises in Iran. It analyzes key variables using Bayesian averaging methods applied to seasonal data from 2001 to 2021. Unlike classical approaches, Bayesian analysis accounts for uncertainty and prior knowledge in model and parameter selection, offering a more accurate evaluation of the significance and effects of each variable on currency crises. By integrating uncertainty into the modeling process, Bayesian techniques improve the precision in identifying the most influential factors. The results reveal that nine key variables significantly impact exchange rate fluctuations. Among these, the export-to-output ratio, the deviation of the exchange rate from its equilibrium level, inflation, and the uncertainty index play crucial roles in determining exchange rate movements. Moreover, imbalanced liquidity growth and rising inflation intensify pressure on the exchange rate, thereby increasing the risk of currency crises. Excessive liquidity expansion combined with inflationary pressures can lead to financial instability.</span><br> <span style="font-weight:normal">This study not only identifies the main determinants of currency crises but also emphasizes the importance of economic policy reforms. According to the Bayesian model findings, variables that consistently exert influence regardless of other factors are termed &quot;non-breakable.&quot; Prioritizing these non-breakable factors in policymaking is essential for maintaining financial stability. By focusing on these critical variables, economic authorities can develop more effective strategies to prevent currency crises and mitigate their adverse economic consequences.</span></div> بحران ارزی, میانگین‌گیری بیزین, رتبه‌بندی عوامل, شاخص نااطمینانی. Currency Crisis, Bayesian Averaging, Factor Ranking, Uncertainty Index. 93 117 http://jme.mbri.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-650-2&slc_lang=en&sid=1 alireza ghobashi alighobashi@gmail.com No Faculty of Economics, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran teymoor mohammadi Mohammadi@atu.ac.ir Yes Professor of Economics, Faculty of Economics, Allameh Tabatabai University,Iran reza taleblou talebloo.r@atu.ac.ir No Professor of Economics, Faculty of Economics, Allameh Tabatabai University,Iran Seyyed Mohammadreza seyednourani seyednourani@atu.ac.ir No Professor of Economics, Faculty of Economics, Allameh Tabatabai University,Iran